Strona główna 9 Baza wiedzy 9 Wiedza 9 Jak sprawdzić wiarygodność zbiórki internetowej przed wpłatą?

Jak sprawdzić wiarygodność zbiórki internetowej przed wpłatą?

Zanim wpłacisz, sprawdź, kto stoi za apelem o pomoc

Żeby sprawdzić wiarygodność zbiórki internetowej, ustal, kto ją prowadzi i do kogo mają trafić pieniądze. Potem odszukaj apel na stronie organizacji lub bezpośrednio w serwisie zbiórkowym. Gdy historia Cię poruszyła, daj sobie czas na sprawdzenie szczegółów. Zobacz, jak zweryfikować apel i co zrobić, kiedy coś się nie zgadza.

Co sprawdzić przed wpłatą

  • Ustal, kto prowadzi zbiórkę i na co mają pójść pieniądze.
  • Sprawdź, kto może wypłacić środki i jak pomoc dotrze do osoby wskazanej w apelu.
  • Jeśli organizator podaje nazwę fundacji, potwierdź jej udział przez kontakt z oficjalnej strony.
  • Wyszukaj zdjęcie z apelu, gdy podejrzewasz, że pochodzi z innej zbiórki.
  • Przejdź do wpłaty ze strony platformy albo organizacji. Przy podejrzeniu oszustwa po wpłacie skontaktuj się jak najszybciej z bankiem.

Od czego zacząć sprawdzanie zbiórki internetowej?

Zacznij od pełnego opisu zbiórki. Z posta możesz znać tylko krótki apel, a na stronie zbiórki znajdziesz wyjaśnienie, na co mają pójść pieniądze. Przy zbiórce na rehabilitację warto dowiedzieć się np., czy kwota ma pokryć jeden turnus, czy dłuższy cykl zajęć. To pomaga ocenić podaną kwotę.

Sprawdź też datę i ostatnią aktualizację apelu. Zbiórka mogła już się zakończyć, choć jej zdjęcie nadal krąży w sieci. Jeśli kwota w poście różni się od podanej na stronie zbiórki, ostatnia aktualizacja może wyjaśniać, skąd wzięła się różnica.

Jak sprawdzić, kto założył zbiórkę i komu mają pomóc wpłaty?

Ustal, kto prowadzi zbiórkę i kto może wypłacić zebrane środki. Osoba opisana w apelu to beneficjent, czyli osoba, której pieniądze mają pomóc. Organizatorem może być np. jej brat. Jeśli to on ma dostać środki od platformy, z opisu lub odpowiedzi organizatora powinno wynikać, jak wsparcie dotrze do osoby wskazanej w apelu. Warto zapytać, czy opłaci rachunek bezpośrednio, czy przekaże pieniądze rodzinie. Jeśli serwis udostępnia formularz kontaktowy, możesz go użyć. Zasady wypłaty pieniędzy zależą od platformy i rodzaju zbiórki.

Przy zbiórce prywatnej sprawdź nazwisko organizatora w jego profilu. Jeśli odsyła do apelu opublikowanego przez rodzinę, porównaj, czy oba ogłoszenia prowadzą do tej samej zbiórki. Jeśli link przesłał Ci znajomy, zapytaj go osobno, czy zna rodzinę.

Jeżeli w opisie pada nazwa fundacji lub stowarzyszenia, wpisz ją albo podany numer do wyszukiwarki KRS. Porównaj pełną nazwę z tą podaną na stronie zbiórki. Następnie wejdź na oficjalną stronę organizacji. Jeśli nie ma tam wzmianki o akcji, zadzwoń na numer z zakładki kontaktowej i zapytaj, czy organizacja prowadzi lub wspiera zbiórkę.

Co daje oznaczenie „zweryfikowano”? Sprawdź w pomocy serwisu, czego dotyczy weryfikacja. Zrzutka.pl opisuje osobno sprawdzanie tożsamości organizatora i weryfikację celu na podstawie dokumentów. Przy zbiórkach medycznych Fundacja Siepomaga wyjaśnia, o jakie dokumenty prosi przy rozpatrywaniu zgłoszenia. Dane medyczne mogą trafić do fundacji bez publikowania ich na stronie. W razie wątpliwości zapytaj fundację o zakres weryfikacji.

zbiórka internetowa

Jak sprawdzić, czy zdjęcia pochodzą z innej zbiórki?

Otwórz Obiektyw Google i dodaj zdjęcie z publicznej strony zbiórki. Możesz też wkleić adres obrazu. Przejrzyj strony, na których pojawia się ta sama fotografia. Jeżeli znajdziesz starszy apel z identycznym zdjęciem, porównaj nazwisko osoby potrzebującej pomocy i powód zbierania pieniędzy. Ten sam portret przypisany do dwóch osób pod różnymi nazwiskami to powód, by wstrzymać wpłatę i zgłosić sprawę platformie.

Na komputerze wejdź na images.google.pl i kliknij ikonę aparatu w polu wyszukiwania. Możesz przesłać zdjęcie zapisane na dysku lub przeciągnąć plik do okna wyszukiwania. Jeśli fotografia jest nadal dostępna na stronie zbiórki, możesz też kliknąć ją prawym przyciskiem myszy, skopiować adres obrazu i wkleić go w Google Grafika.

W wynikach otwórz strony z identycznym zdjęciem i sprawdź, kiedy ukazały się te wpisy. Jeśli trafisz na starszy apel, porównaj nazwisko osoby potrzebującej pomocy i cel zbiórki. Rodzina i fundacja mogą udostępnić tę samą fotografię, żeby dotrzeć do większej liczby darczyńców. W takim przypadku sprawdź, czy oba apele opisują tę samą osobę i gdzie fundacja kieruje osoby, które chcą wpłacić pieniądze.

Zdjęcie w zbiórce może też być wygenerowane przez AI. Przyjrzyj się mu w powiększeniu. Zwróć uwagę na dłonie o nienaturalnym kształcie lub cienie, które padają w różnych kierunkach mimo jednego źródła światła. Warto też spojrzeć na napisy w tle, zwłaszcza jeśli litery zlewają się w przypadkowe znaki. Takie szczegóły mogą wynikać również z niskiej jakości zdjęcia. Jeśli fotografia budzi wątpliwości, przed wpłatą poszukaj niezależnego potwierdzenia historii opisanej w apelu.

Jeśli to samo zdjęcie przedstawia w dwóch apelach osoby o różnych nazwiskach, wstrzymaj wpłatę. Zgłaszając sprawę platformie, dołącz adresy obu stron. Gdy wyszukiwanie obrazem nic nie pokaże, wpisz w Google w cudzysłowie charakterystyczne zdanie z opisu zbiórki. Czasem łatwiej odnaleźć pierwotny apel po fragmencie tekstu niż po zdjęciu.

Jak rozpoznać fałszywy link do wpłaty udostępniony w mediach społecznościowych?

Odszukaj zbiórkę z poziomu oficjalnej strony platformy lub organizacji. Wpisz znany Ci adres w przeglądarce i poszukaj apelu po tytule lub nazwisku podopiecznego. Jeśli otworzysz link z posta, przeczytaj adres w pasku przeglądarki, zanim przejdziesz do płatności. Logo można skopiować, a literówkę w nazwie domeny łatwo przeoczyć na telefonie.

Serwis może przekierować Cię do operatora płatności, gdy zaczniesz wpłatę na stronie zbiórki. Zacznij ją samodzielnie, jeśli ktoś przesłał Ci osobny link do zapłaty. Jeśli ktoś w wiadomości prosi Cię o podanie kodu BLIK, przerwij rozmowę. Gdy sam wybierasz BLIK, sprawdź w aplikacji banku kwotę i odbiorcę płatności, zanim ją zatwierdzisz.

Jakie sygnały powinny Cię skłonić do wstrzymania się z wpłatą?

Wstrzymaj się z wpłatą, gdy organizator naciska na natychmiastowy przelew, a jednocześnie unika odpowiedzi na pytanie o to, na co mają pójść pieniądze. Pilny termin może mieć uzasadnienie. Rodzina, która została bez dachu nad głową, może potrzebować noclegu jeszcze tego samego dnia. Z opisu zbiórki powinno jednak wynikać, jaki wydatek ma pokryć wpłata. Jeśli zamiast odpowiedzi dostajesz kolejne ponaglenie, daj sobie czas na sprawdzenie apelu.

Zwróć też uwagę na zmiany w opisie. Jeżeli początkowo zbierano na jeden turnus rehabilitacji, a kwota nagle wzrosła, poszukaj aktualizacji od organizatora. Być może zbiórka obejmuje teraz kolejny turnus albo potrzebny sprzęt. Jeśli opis tego nie wyjaśnia, zapytaj, co ma pokryć dodatkowa kwota. Przy ogólnym haśle „na pomoc rodzinie” możesz z kolei zapytać, jaki wydatek organizator chce opłacić w pierwszej kolejności.

Przyjrzyj się również nagłej zmianie rachunku. Jeśli nowy numer pojawia się tylko w komentarzu pod postem, sprawdź, czy organizator podał go także na oficjalnej stronie zbiórki. Nawet pod prawdziwym apelem ktoś postronny może wkleić własne dane do przelewu. Gdy zmiany nie da się potwierdzić, skontaktuj się z organizatorem przez profil w serwisie zbiórkowym. Do czasu odpowiedzi wstrzymaj przelew.

Podobnie postąp, jeśli ktoś pisze do Ciebie prywatnie i prosi o wpłatę poza platformą. Może twierdzić, że zbiórka już się zakończyła, a rodzina wciąż potrzebuje pieniędzy. Sprawdź, czy taka informacja pojawiła się na stronie apelu lub w komunikacie fundacji. Warto potwierdzić zarówno dalszą potrzebę pomocy, jak i to, kto faktycznie otrzyma przelew.

internet

Przykład fałszywej zbiórki

Oszuści mogą wykorzystać prawdziwą historię albo podać własny numer konta pod zbiórką prowadzoną przez fundację. W obu sytuacjach łatwo skupić się na tym, komu chcesz pomóc, i przeoczyć, kto faktycznie otrzyma pieniądze. Poniższe przykłady są fikcyjne i pokazują, co możesz sprawdzić przed przelewem.

Przykład 1. Zbiórka na odbudowę mieszkania po rzekomym pożarze

Ktoś pisze, że w pożarze stracił mieszkanie. Prosi o wpłaty na jego odbudowę i zamieszcza zdjęcie wypalonego pokoju. Zanim wpłacisz, wyszukujesz fotografię w Obiektywie Google. Trafiasz na artykuł sprzed kilku lat, w którym opublikowano to samo zdjęcie. Redakcja opisuje pożar w innym mieście, a data zdarzenia nie zgadza się z tym, co podaje autor zbiórki. Pytasz go o pochodzenie zdjęcia. W odpowiedzi znów dostajesz numer konta. W takiej sytuacji wstrzymaj wpłatę i dołącz link do starszego artykułu, gdy zgłaszasz zbiórkę platformie.

Przykład 2. Nowy numer konta pod prawdziwą zbiórką

Fundacja prowadzi zbiórkę na rehabilitację dziecka. Pod jej postem ktoś wkleja komentarz, że formularz wpłat chwilowo nie działa, i podaje rachunek do przelewu. Wchodzisz na stronę zbiórki bezpośrednio z witryny fundacji i pytasz o zmianę. Fundacja potwierdza, że formularz działa, a rachunek z komentarza do niej nie należy. W tym przypadku fałszywa była instrukcja wpłaty pod prawdziwym apelem.

Przykład 3. Zbiórka na leki z podrobionym zaświadczeniem

Autor zbiórki pisze, że niedawno zachorował i potrzebuje pieniędzy na leki. Do apelu dołącza skan zaświadczenia lekarskiego ze swoim imieniem i nazwiskiem. Gdy przyglądasz się dokumentowi, widzisz, że wystawiono go dwa lata wcześniej, choć według opisu diagnoza padła w zeszłym tygodniu.

Wyszukujesz w Google charakterystyczne zdanie z opisu zbiórki. Trafiasz na starszy apel, w którym opublikowano niemal identyczne zaświadczenie. Zgadza się data wystawienia i nazwa placówki. Nawet odręczna adnotacja w rogu wygląda tak samo. Zmieniono imię i nazwisko pacjenta.

Wstrzymaj wpłatę i prześlij platformie linki do obu zbiórek. Wskaż, które szczegóły dokumentów się pokrywają, i poproś o weryfikację. Dokumentację medyczną zostaw do sprawdzenia obsłudze serwisu.

Co zrobić, jeśli podejrzewasz oszustwo już po wpłacie?

Skontaktuj się z bankiem możliwie szybko. Powiedz, jak zapłaciłeś i dlaczego podejrzewasz wyłudzenie. Jeśli podasz dane karty na podejrzanej stronie, powiedz o tym bankowi i zapytaj o zastrzeżenie karty. Zapytaj, czy bank może podjąć próbę odzyskania pieniędzy. Zachowaj potwierdzenie wpłaty oraz pełny adres strony. Zachowaj też wiadomości od osoby podszywającej się pod organizatora.

Zgłoś podejrzaną zbiórkę platformie. Fałszywy adres płatności możesz przekazać przez formularz CERT Polska https://incydent.cert.pl/#!/lang=pl. Jeśli podejrzewasz, że doszło do oszustwa, złóż zawiadomienie na Policji i dołącz zebrane materiały.

zbiórka internetowa

Wybierz sposób pomocy, który możesz sprawdzić

Jeżeli opis zbiórki pozostawia Cię z pytaniami, poczekaj na odpowiedź organizatora. Jeżeli wolisz pomóc przez organizację, poszukaj na jej stronie informacji o tym, do kogo trafia wsparcie. Sprawozdania i opisy zakończonych działań pokażą Ci, co udało się zrobić dzięki wcześniejszym darowiznom.

Jeśli chcesz wesprzeć osoby w trudnej sytuacji we Wrocławiu, możesz wpłacić datek na pomoc żywnościową Stowarzyszenia PORANEK. Przy rozliczaniu PIT możesz też sprawdzić, jak przekazać PORANKOWI 1,5% podatku.

Pytania o wiarygodność zbiórek internetowych

Jak sprawdzić, kto organizuje zbiórkę internetową?
Otwórz profil organizatora i przeczytaj, co łączy go z osobą, dla której zbiera pieniądze. Przy zbiórce fundacji potwierdź jej udział przez oficjalny kontakt.

Co oznacza, że organizator zbiórki został zweryfikowany?
Zajrzyj do pomocy danej platformy, żeby sprawdzić zakres oznaczenia. Na Zrzutka.pl platforma osobno opisuje potwierdzanie tożsamości organizatora i weryfikację celu zbiórki.

Jak sprawdzić, czy zdjęcie ze zbiórki jest skopiowane?
Wyszukaj je w Obiektywie Google i porównaj nazwiska oraz opisy w znalezionych apelach.

Jak bezpiecznie wpłacić na zbiórkę z posta na Facebooku?
Wejdź samodzielnie na oficjalną stronę platformy lub organizacji i odszukaj tam apel. Rozpocznij wpłatę z odnalezionej strony zbiórki.

Gdzie zgłosić fałszywą zbiórkę po dokonaniu wpłaty?
Najpierw skontaktuj się z bankiem. Zbiórkę zgłoś platformie, a podejrzenie oszustwa Policji.

 

Przeczytaj także inne artykuły z tego działu:

Chcesz działać lokalnie?

Dołącz do naszych wolontariuszy i wspieraj sąsiadów w swojej okolicy.

Zostań wolontariuszem
Przejdź do treści
poranek
Przegląd prywatności

Ta strona korzysta z ciasteczek, aby zapewnić Ci najlepszą możliwą obsługę. Informacje o ciasteczkach są przechowywane w przeglądarce i wykonują funkcje takie jak rozpoznawanie Cię po powrocie na naszą stronę internetową i pomaganie naszemu zespołowi w zrozumieniu, które sekcje witryny są dla Ciebie najbardziej interesujące i przydatne.