Nr konta bankowego: 10 1240 4025 1111 0010 6175 7085 - Przekaż 1% podatku nr KRS 0000445584 biuro@poranek.pl

W związku z tym, że zbliża się okres jesienno-zimowy, to dobrze byłoby zadbać o odporność. Spośród wielu naturalnych antybiotyków znanych z domowej apteczki, jeden zasługuje na osobne omówienie. Chodzi o czosnek (poprawna nazwa to czosnek pospolity lub zwyczajny). Jakie moce w sobie kryje, jakie ma działanie i jak go spożywać?

Fakty na temat czosnku

Czosnek pospolity pochodzi z Azji Centralnej. Naukowcy uważają, że został udomowiony ok. 4000 lat temu. Dotarł najpierw do Chin i Indii, a potem także na Bliski Wschód i do Europy. Już w starożytności był ceniony za swoje właściwości lecznicze. Gdy około 1600 roku p.n.e. robotnicy budujący piramidę w Egipcie nie otrzymali czosnku, wybuchł bunt.

Do Polski trafił w średniowieczu za sprawą Tatarów. Już wtedy stosowano go przy infekcjach układu oddechowego, przy chorobach zakaźnych, przy dolegliwościach układu pokarmowego i innych. Co ciekawe, Rzymianie uważali, że czosnek podnosi siłę bojową żołnierzy. Jak podaje Gazeta Wyborcza, wojsko amerykańskie obliczyło, że efekt ten wynosi 11%.

Czosnek i jego odmiany

W Polsce istnieje wiele odmian czosnku pospolitego. Najczęściej dzieli się je na twardołodygowe (strzałkujące) i miękkołodygowe (niestrzałkujące). Do odmian strzałkujących należą m.in. Harnaś, Arkus czy Ornak, zaś do niestrzałkujących należy m.in. Jankiel.

Najlepiej kupować nasz lokalny, polski czosnek. Na rynku znajduje się również ten pochodzący z Chin, który posiada obniżone walory spożywcze i potencjalnie może zawierać szkodliwe substancje (z powodu procesu jego hodowli). Często można go rozpoznać po białej barwie (nasz jest zwykle różowo-szary) i braku intensywnego zapachu, jaki charakteryzuje czosnek polski. Jednak często zależy to od samej odmiany, dlatego trzeba być ostrożnym. Najłatwiej rozpoznać czosnek chiński po cenie – jest dużo tańszy od polskiego.

Właściwości czosnku

Czosnek zawiera bardzo liczne składniki odżywcze: witaminy A, B1, B2, C, PP, flawonoidy, aminokwasy, związki śluzowe, a oprócz tego sole mineralne (potas, wapń, magnez itp.), a także rzadkie pierwiastki (nikiel, chrom, kobalt itp.). Jednak najważniejsze są organiczne związki siarki i allina. Ta druga, pod wpływem zmiażdżenia i rozdrobnienia czosnku, zmienia się w allicynę. Właśnie allicyna nadaje czosnkowi charakterystyczny ostry zapach. To ona też odpowiada za wiele prozdrowotnych właściwości warzywa.

Czosnek przeciw infekcjom i zakażeniom

Badania wykazały, że czosnek świetnie działa przeciwko wirusom. Dzieje się to za sprawą lotnych związków siarki i olejkom eterycznym. Czosnek sprawdza się zarówno w profilaktyce, jak i podczas samego zakażenia. Dlatego w okresie jesienno-zimowym stanowi nieocenioną pomoc w walce z infekcjami.

Czosnek ma także silne właściwości antybakteryjne. Nie bez kozery nazywa się go „naturalnym antybiotykiem”. Związki siarki i olejki eteryczne zawarte w czosnku zwalczają takie bakterie, takie jak gronkowiec złocisty czy paciorkowiec. Okazuje się też, że jest on silniejszy od penicyliny, a przy tym nie wykazuje działań ubocznych charakterystycznych dla sztucznych antybiotyków.

Czosnek przeciw chorobom układu krążenia i pokarmowego

Oprócz działania przeciwko drobnoustrojom, czosnek chroni też przed chorobami układu krążenia. Zapobiega zakrzepom w sposób podobny do aspiryny. Powoduje rozkurczanie naczyń krwionośnych, dzięki czemu zapobiega zawałom serca i udarom mózgu. Ponadto obniża ciśnienie krwi nawet o 10%, co może być dobrą wskazówką dla nadciśnieniowców.

Czosnek wpływa pozytywnie także na układ pokarmowy. Z jednej strony pomaga w trawieniu, przyspieszając wydzielanie żółci, a także zapobiega wzdęciom. Z drugiej strony chroni przed pasożytami jelita i zwalcza je. Dotyczy to zarówno owsików, glist, a nawet tasiemców.

Inne działania czosnku

Czosnek także zapobiega nowotworom. Zawiera liczne substancje o działaniu antyoksydacyjnym (przeciwutleniającym), jak witamina A czy flawonoidy. Właśnie te substancje zwalczają wolne rodniki, które stają się przyczyną nowotworów. Ponadto zwalcza silne bakterie typu Helicobacter pylori, które powodują raka żołądka, a z którymi często nie radzą sobie inne antybiotyki.

Czosnek wykazuje również działanie odmładzające. Nie tylko zwalcza wolne rodniki, ale również zapobiega ich powstawaniu. Dzięki temu nasze ciało wolniej się starzeje. Oprócz tego liczne substancje zawarte w czosnku pozytywnie wpływają na wygląd naszej skóry. Dzięki pozytywnemu wpływowi na naczynia krwionośne, zapobiega również żylakom.

Działania niepożądane

Czosnek jest uważany za roślinę bezpieczną dla naszego zdrowia. Ale ma też swoje mniej przyjemne oblicze. Przede wszystkim jedzenie dużych ilości czosnku powoduje specyficzny zapach z ust, który dla wielu ludzi w otoczeniu jest bardzo nieprzyjemny.

Bardzo rzadko może też powodować problemy jelitowo-żołądkowe u niektórych osób. Oczywiście, jeśli ktoś ma alergię na czosnek, to również powinien się go wystrzegać.

Należy też pamiętać, aby swojego zdrowia nie uzależniać całkowicie od czosnku. Czosnek ma właściwości lecznicze, ale sam w sobie nie jest lekarstwem. Jeżeli dana choroba nie minie lub się nasili, należy skontaktować się z odpowiednim lekarzem.

Czosnek na naszym stole

Jak podaje PoradnikZdrowie, że aby zachować organizm od infekcji, należy spożywać jeden ząbek czosnku dziennie, najlepiej na świeżo. Warto pamiętać, że allicyna wytrąca się podczas rozdrabniania ząbka czosnku. Dzieje się to choćby podczas gryzienia. Jednak najlepszym sposobem jest rozdrobnić ząbek w prasce, nałożyć na potrawę i odczekać około 10 minut, aby allicyna nabrała właściwej mocy. Można również dodawać go do gorących potraw. Musimy jednak pamiętać, że poddany obróbce termicznej czosnek traci wiele ze swoich właściwości.

Jak można pozbyć się zapachu czosnku wydzielającego się z naszych ust? Istnieje na to kilka sposobów. Oprócz mycia zębów pomóc może m.in. żucie natki pietruszki, tak jak się żuje gumę do żucia. Podobny efekt daje żucie goździków. Można też zastosować miód i sok z cytryny, dodając je do wody. Jednak badania naukowców z USA wykazały, że wysoce skutecznym sposobem na zapach czosnku, i jednocześnie najprostszym, jest spożycie surowego jabłka.